Тэксты

Халакост свабоднага чалавека

Сцяпан Стурэйка Водгук на кнігу «Сляды Халакоста ў вобразах польскай культуры» (Варшава, 2017).[1] Тэма памяці пра Халакост упершыню штурханула, калі я амаль выпадкова паглядзеў працу польскага мастака Артура Зміеўскага «80064». Дзесяціхвіліннае дакументальнае відэа з вязнем Аўшвіца Ёзэфам Тарнавай шакіруе так, што разумееш: эксперымент паставілі на табе. У фільме мы бачым тату-салон і Зміеўскага, які размаўляе […]

Фармаванне структур грамадзянскай супольнасці ў Беларусі ў 1917 г.

Перыяд паміж двума рэвалюцыямі – Лютаўскай і Кастрычніцкай – складаны і патэнцыйны час. Беларускі гісторык Аляксандр Гужалоўскі даследуе, што адбывалася ў гэты час на Беларусі, якія рухі і энергіі віравалі на нашых землях, якія формы грамадскай актыўнасці з’яўляліся, набіралі моц і спаборнічалі адзін з адным.  Утаймаванне Левіяфана: фармаванне структур грамадзянскай супольнасці ў Беларусі ў 1917 г. Аляксандр […]

Коммунистическая метафизика? Жизнь и идеи непризнанного советского пророка

Сергей Алымов, интернет-журнал “Гефтер” Эта статья посвящена истории жизни и идеям Хрисанфа Евлампиевича Ковалева (Правдина) (1899–?). Я познакомился с работами этого своеобразного автора в архиве РАН. Мне известно только два его текста: «Роды нового человека (переворот в сознании людей)» и «Путь к мировому коммунизму (критика пережитков капитализма)». Оба датированы 1935 годом. Они отложились в фонде Института […]

Карта современных историографических новаций

Интернет-журнал “Гефтер” предлагает посмотреть на трансформацию и развитие исторической науки в начале нашего столетия глазами историка-профессионала.  Ирина Савельева Дважды два уже четыре, а будет еще лучше. Генрих Ягодзинский Последние годы я пытаюсь понять, что произошло с исторической наукой в новом веке, как она преобразилась [1]. Я старалась проследить эти изменения, исследуя разные сегменты современной историографии. […]

Курапаты як грамадская прастора і месца памяці

У межах школы “Гарадскія грамадскія прасторы: устойлівае развіццё” было выканана даследаванне знакавага месца памяці Курапаты. Даследчыкі – Аляксей Зянько, Кірыл Мальцаў, Наталля Агарэлышава, Вікторыя Лапанік, Алена Мезенцава. Цьютары: Таццяна Вадалажская, Андрэй Ягораў, Іван Вядзенін. Курапаты – гэта ўнікальная частка гораду, якая яднае ў сабе ўласцівасці класічнага месца памяці і грамадскай прасторы. Гэтыя ўласцівасці спараджаюць і […]

Пьер Нора. Всемирное торжество памяти

Pierre Nora (р. 1931) – историк, издатель, член Французской Академии, составитель семитомного издания «Leslieuxdemémoire» («Места памяти», 1984-1986), отдельные тексты из которого изданы на русском языке в сборнике «Франция. Память» (СПб.: Изд-во Санкт-Петербургского университета, 1999). Статья впервые опубликована в журнале «Transit» (2002. № 22). Перевод печатается с разрешения автора и редакции этого издания. Источник: Журнальный зал. […]

Пакаянне нацыі – шлях да будычыні альбо катэгарыяльная памылка?

Даніэль Сэлермэйер (Danielle Celermajer) працуе прафесарам Сіднейскага ўніверсітэту, у якім яна заснавала дзве праграмы другой ступені вышэйшай адукацыі ў галіне правоў чалавека, накіраваныя на забеспячэнне інтэграцыі паміж перадавой навукай і эфектыўнай практыкай у гэтай сферы. Яе даследаванні і працоўная дзейнасць маюць у цэнтры ўвагі палітыку і навуку ў сферы правоў чалавека, а таксама праваабарончую дзейнасць. […]

Непрошедшее прошлое: новации в исторической политике

Представления об исторической травме сформировались в XX веке, когда историки и философы начали переоценивать такие явления, как колониализм, антисемитизм и расизм, а отношение к тем, кто пострадал от них, стало меняться. Исследователь исторической памяти и мемориальной культуры Алейда Ассман считает, что это подорвало основы западного общества, которое строили в эпоху модерна на забвении, предпочитая замалчивать историю жертв […]

25 жніўня 1991 года адбылася «Cесія незалежнасці»

Матэрыялы мультымедыйнага гістарычнага партала  90’s З 24 па 25 жніўня 1991 года адбылася пятая нечарговая сесія Вярхоўнага Савета Беларусі XII cклікання, якая атрымала назву «Сесія незалежнасці». Менавіта падчас гэтай сесіі беларускі парламент прыняў шэраг найважнейшых для краіны рашэнняў, якія засведчылі тое, што Беларусь стала незалежнай.  Станаўленне незалежнай Рэспублікі Беларусь адбывалася паступова. З гэтым працэсам звязаны […]

Каліноўскі ў Менску: старажыны горад, “сялянскі правадыр” і пачатак беларускага кінематографа

Канспект лекцыі Цыкл адкрытых лекцый Лятучага Ўніверсітэта “Галоўнае пытанне” Адкрытая лекцыя Алега Дзярновіча, 18 лістапада 2015 г., Мінск Таццяна Вадалажская: Я рада сёння вітаць вас на чарговай адкрытай лекцыі з серыі “Галоўнае пытанне”. Мне падаецца, што сёння вельмі цікавая тэма, у ёй шмат ключавых слоў: Каліноўскі, кіно, міфы і гэтак далей. З другога боку, яна мне […]

Канспект лекцыі “Жыццё як гісторыя ці гісторыя пра жыццё: як нам паразумецца з мінулым”

Цыкл адкрытых лекцый Лятучага Ўніверсітэта “Галоўнае пытанне” Адкрытая лекцыя Ірыны Махоўскай 16 снежня 2015 г., Мінск Ірына Махоўская: Я б хацела пачаць са словаў П’ера Бурдзьё аб тым, што Гісторыя жыцця – гэта адно з тых паняццяў здаровага сэнсу, якія незаконным шляхам трапілі ў навуковы свет. Казаць пра гісторыю жыцця – азначае дапускаць, што жыццё – […]

Ірына Махоўская: у пошуках чалавека

16 снежня адбылася апошняя ў гэтым годзе адкрытая лекцыя з серыі “Галоўнае пытанне”. Ірына Махоўская разважае пра асаблівасці біяграфічнага метада і біяграфіі “чалавека савецкага”. Вашай увазе — відэазапіс лекцыі і рэпартаж Інфармацыйнай службы “ЕўраБеларусі”. ЕўраБеларусь Ірына Махоўская: Як гісторыя чалавека ўпісваецца ў гісторыю краіны? Сучасных даследчыкаў вуснай гісторыі цікавіць перадусім тэма памяці і пераадолення цяжкіх сітуацый. У […]